تبلیغات
دامپزشک مدرن ایرانی - بروسلوز اسب
 
دامپزشک مدرن ایرانی
رعایت شئونات حرفه ای ؛ ارتقای سطح سلامت و دانش

اسبها نیز به بروسلا حساسیت دارند . سالهاست که بروسلا آبورتوس[1] به عنوان یک عامل بیماری برای اسب شناخته شده است . در اسب غالباً آلودگی بوسیله بروسلا آبورتوس ایجاد می گردد . و مواردی از آلودگی توسط بروسلا سویس[2] گزارش شده است.


ابتلای طبیعی بیشتر از راه بلع مواد آلوده صورت می گیرد . اگر چه ورود میکروب به بدن از راه زخم های پوست ، مخاطات و خراشهای سطحی نیز انجام میگیرد . بسیاری از اسبان دارای یک عفونت مخفی می باشند که با وجود تیتر مثبت آگلوتیناسیون[3] هیچ علایم بالینی را نشان نمی دهند .

بررسی های سرولوژیکی انجام شده در کالیفرنیا نشان داده که تعداد زیادی از اسبان (2- 15 % ) تیتر آگلوتیناسیون مثبت دارند که این تعداد در مقایسه با آنهایی که علایم  بالینی را هم نشان می دهند بیشتر         می باشد . محل ورود بروسلا کاملاً مشخص نیست بکرات بروسلا را از ضایعات بسته جدا کرده اند و این امر می رساند که ضرورتی نیست که باکتری از راه زخم های خارجی وارد بدن شود.


عفونت بروسلایی از راه پوستهایی که خراش کمی داشته ولی شکاف نخورده است گزارش شده است راه دیگر یکه بیشتر محتمل است اینکه ممکن است که آلودگی از راه غشاهای مخاطی و یا بوسیله بلع ترشحات آلوده باشد . گاوهای آلوده می توانند بعنوان منبع عفونت برای اسبهای سالم عمل کنند البته باید گفت انتقال عفونت و آلودکی می تواند در هر دو جهت بین گاو و اسب انجام گیرد.

وقتی که اسبان در مجاورت گاوهای آلوده باشند تعداد زیادی از آنها می توانند آلوده شوند و یک تیتر مثبت آگلوتیناسیون داشته باشند .

Deny   معتقد است منبع اصلی عفونت و آلودگی بروسلایی اسب ، گاوهای آلوده می باشند.

علائم کلینیکی :

در مقام مقایسه با سایر حیوانات تظاهر کلینیکی ابتلای بروسلایی اسب نادر می باشد . ولی بررسی های سرولوژیکی در 15% اسبهای بریتانیا ، ایرلند ، هلند و استرالیا که مورد آزمایش قرار گرفته اند تیتر سرمی زیادی را نشان داده اند بهر حال یک حالت عمومی از بیماری شناخته شده است که دارای علائمی چون بی حالی ، تب متغیر یا تب مواج ، ضعف عضلانی و دشواری در حرکات می باشد . این علائم غیر اختصاصی بهمراه افزایش تیتر آنتی بادی[4] در تشخیص بروسلوز می تواند بکار رود .

علائم دیگر بیماری عبارتست از آبسه های بناگوش و زخم های جدوگاه   (Fistulous    withers  ) ارگانیزم تمایل زیادی به ساختمانهای سینوویالی[5] داردکه در نتیجه تمرکز و لوکالیزه شدن در این محل ها موجب تولید دردو تورم موضعی میگردد.

علت تمایل جرم عامل بیماری به این محل ها مشخص نشده است ولی احتمالاً بصورت یک مهاجم ثانوی عمل میکند تا یک پاتوژن اولیه .

بنظر میرسد که در ابتدا بواسطه انگل( onchocua  cerviculis) یک آماس ایجاد شده و محیط برای ایجاد ضایعه توسط میکروب بروسلا مساعد می گردد . بدین ترتیب که این انگل در لیگامان نوکال[6] حیوان سالم یا بیمار ممکن است وجود داشته باشد و در نتیجه احتمالاً نقشی در بروز عارضه دارد . از طرفی میکروب Actinomycos  bovis را اغلب از زخم های جدوگاه و آبسه های بناگوشی همراه میکروب بروسلا جدا کرده اند لذا آنرا بعنوان عامل همگامی با بروسلا  در بروز این علائم مسئول دانسته اند .

معمولترین محلی که تحت تاثیر بیماری قرار میگیرد بورس های ناحیه اطلسی (گردن) و فوق نخاعی میباشندتورم این بورساها موجب درد قابل ملاحظه ای میشود و منجر به سختی حرکت سرو گردن میشود این تورم نهایتاً فیستولی شده و آکسودائی که از آنها خارج میشود معمولاً چرکی و فیبرینی می باشد.

در کشتهایی که از محل های مبتلا شده تهیه مینماییم کلنی های باکتریهای ثانوی وجود دارد و کشت این ضایعات در این مرحله طیفی از ارگانیزمها را دارا می باشد .

اگر این ضایعات درمان نشوند معمولاً بهبود می یابند ولی دوباره عود نموده و سیر بیماری طولانی می شود و میتواند بوضعی منجر شود که در آن مجراهای ترشحی زیادی وجود داشته باشد .

در اسب لنگش هم ایجاد میشود که بطور واضحی بستگی به عضو مبتلا شده و میزان التهاب موجود دارد لنگش بصورت متناوب می باشد.

بروسلا آبورتوس را همچنین از یک آبسه ستون فقرات اسبی که علائم کم خونی و سختی گردن و علائم ابتلای اعصاب ناحیه را داشته است جدا نموده اند .

بروسلا در مادیان می تواند موجب سقط گردد ولی بعنوان عامل قابل ملاحظه ای در سقط مادیانها نمی باشد

گزارشات مثبتی که از کشت بروسلا حاصل از جنینهای سقط شده وجود دارد مکانیزم علت سقط جنین در اسب مثل گاو نمی باشد . در گاو التهاب جفت placen titi ایجاد شده توسط میکروب موجب سقط جنین می گردد که این خود بواسطه وجود یک قند الکلی بنام اریتریتول[7] در بافت جفت می باشد که افزایش رشد میکروارگانیسم را باعث میگردد ولی جایگزینی بروسلا در بافتهای جفت مادیان شیبیه گاو نیست .

یعنی در مادیان التهاب جفت ایجاد نمی گردد و احتمالاً سقط در مادیان بعلت افزایش حرارت بدن (hyper pyrexia) می باشد . انتشار عفونت و انتقال بیماری از مادیانهای سقط کرده شبیه انتقال بیماری از گاوی به گاو دیگر می باشد .

در ضمن بیوتیپ یک[8] بروسلا آبورتوس از جنین سقط شده یک الاغ جدا شده است . در نریانها بروسلوز موجب ناتوانی در جفتگیری ، انزال آبکی همراه با منی محتوی لکوسیتها ، و کاهش تحرک[9] اسپرم می گردد. ابتلای بروسلایی خفیف در اسب ممکن است علائمی شبیه به تب مالت انسانی بدهد تورم بورساهای ناویکولار Navicular bursae  ، زانویی ، مچی ، گردنی و همچنین آماس غشاء تاندونی در رابطه با بروسلا مورد بحث می باشد.

 

 

درمان:

بسیاری از صاحب نظران معتقدند که درمان بروسلوز در اسب با استفاده از واکسن بروسلا می تواند نتایج خوبی در بر داشته باشد .

برای این کار از واکسن S19 استفاده می شود که هر دو نوع واکسن چه زنده و چه کشته شده آن را می توان بکار برد . این واکسن جنبه تشخیصی نیز دارد .

زمانیکه واکسن S19 تلقیح می شود حیوانات آلوده در محل تلقیح ازدیاد حساسیت عمومی نشان می دهند که اغلب بابروز تب ، لکه های قرمز پوستی ، تاول ، بالا رفتن ضربان قلب و تنفس ، پرخونی غشاهای مخاطی و علائم دل درد[10] (لگد زدن به زیر شکم و کشیدن سم به زمین ) همراه است .

تب حاصل که شدید هم میباشد بمدت 12 ساعت طول می کشد و همراه با ریزش عرق است . حدود 24 ساعت حیوان دچار بی اشتهایی کامل می گردد 24 تا 48 ساعت پس از تزریق محل تلقیح واکسن کاملاً متورم و لکه دار شده و بتدریج در عرض 96 ساعت بحالت عادی خود بر می گردد . واکنش های ایجاد شده خود یکی از راههای تشخیص بیماری در اسب می باشد.

توصیه میشود واکسن بطریقه زیر پوستی زده شود و محل تزریق بمدت 2 تا 3 دقیقه ماساژ داده شود تا بدین جهت احتمال تشکیل آبسه را کاهش دهد در حیواناتیکه هیچ تیتر بروسلایی ندارند واکنشهای عمومی و موضعی خیلی ضعیف می باشد .

اسب هایی که بدین وسیله درمان میشوند بعد از 7 روز مقداری بهبود ی حاصل میشود ولی بهبودی کامل پس از 3 هفته حاصل می گردد.

میزان دوز واکسن برای یک اسب یکساله تا بالغین بسته به سن آنها 2- 5 میلی لیتر می باشد . سه تزریق بفاصله 10 روز پیشنهاد می شود.

«گاسگرو»[11] استفاده از یک دوز واکسن S19 را برای درمان قسمتهای بیمار چون بورسا و غلاف آن ها پیشنهاد می کند.

واکسن دیگری بنام British ministry of agriculture  equine  vaccine  وجود دارد که از      سویه های بروسلا آبورتوس جدا شده از اسب های مبتلا به زخم های جدوگاه و آبسه های بناگوشی تهیه شده و یک واکسن کشته می باشد که2 تا 3 دوز به فاصله 10 روز داده می شود . یک واکنش موضعی دیده می شود که در هر تزریق افزایش می یابد و ادعاهای زیادی دال بر قدرت واکسن موجود می باشد.

اسبهایی که مبتلا به زخم جدوگاه و آبسه بناگوشی می باشند و نیز تست سرمی آگلوتیناسیون مثبت دارند معمولاً با واکسن سویه 19 بروسلا آبورتوس ذکر شده تحت درمان قرار می گیرند ولی اگر این روش درمان بی اثر باشد موارد ابتلا را باید با عمل جراحی ، درمان نمود .

باید ضایعات را باز نمود  و درصورت لزوم مقداری از بافت را برداشت ، فتیله گذاری و بکار بردن مقادیر کافی آنزیم های مخصوص متداول است .

 

درمان با آنتی بیوتیکها[12] :

بروسلا  در لوله آزمایش (in vitn0 ) نسبت به تعدادی از مواد ضد میکروب حساسیت دارد بمقدار قابل    ملاحظه ای نسبت به tetracycline ،chlormphenicole ، streptomycine ،trimethoprim  وsulphadoxine حساس می باشد ولی درمان موارد بالینی بیماری با همه این داروها موفق نبوده است که احتمالاً در رابطه با داخل سلولی بودن میکروارگانیزم می باشدکه میکروب را از مواد ضد باکتریایی و         آنتی بیوتیک ها دور می کند البته داروهایی چون  chlormephenicole  ، trimethoprime ، sulphadoxine ، که مقداری داخل سلول عمل می کنند قابل مصرف میباشند . مثلاً کاربرد chlormphenicole به مقدار یک گرم برای هر 100 کیلوگرم وزن زنده روزانه بمدت 20- 12 روز در اسبان مبتلا در مان موفقی گزارش شده است .

در اسبهای مبتلا به بیماری بروسلوز بعد از 21 روز مصرف کلرامفنیکل بمقدار 7 گرم بهبودی را ایجاد می کند کیفیت منی بهبود می یابد و مقدار زیادی از لکوسیتها و بروسلای موجود در منی قبل از درمان ناپدید           می گردد.

 

پیشگیری[13] :

1) رعایت اصول بهداشتی از اَهّم موارد میباشد حیوانات آلوده را باید جدا ساخت و جنینهای سقط شده ، جفت ، ترشحات رحمی را باید از بین برد و مکانهای آلوده را بخوبی ضد عفونی نمود .

همه گاوها و اسبهای تازه وارد باید تست شوند و بمدت 30 روز جدا نگه داشته شده و مجدداً مورد آزمایش قرار گیرند .کاهش تماس بین اسبان و گاوهای آلوده از اصول پیشگیری می باشد در مورد زخم های جدوگاه  و آبسه های بناگوشی چون عوامل متعددی از جمله بروسلا دارند راهی برای پیشگیری کامل و بهداشتی وجود ندارد . ولی به هر حال قابل تائید است که بعلت خطر بروسلوز برای بهداشت عمومی باید معیار های متعادلی برای محافظت افرادی که با اسبها ی مبتلا در تماسند قرار داده شود . این مسئله بخصوص در مورد ضایعاتی که مترشح هستند و ترشحات آنها حاوی جرم بروسلاست مهم می باشد .

 

تشخیص[14] :

تشخیص قطعی بروسلوز تنها بوسیله روشهای آزمایشگاهی میسر است و همچنین بوسیله این روشهاست که    می توان دامهای ناقل را تمیز داد و بدان وسیله برنامه ای برای ریشه کنی بیماری تنظیم نمود .

با وجود این بررسی تاریخچه ممکن است برای شناخت عامل بیماری دارای ارزش باشد برای مثال در مورد بروسلوز اسب میزان تماس آن با گاو باید تعیین شود ولی تشخیص دقیق چنانچه گفته شد بوسیله روشهای آزمایشگاهی می باشد که شامل جستجوی میکروب و تعیین آنتی بادی می باشد .

 

1)جستجوی میکروب : تشخیص در موارد زخم جدوگاه نسبتاً ساده است و در اکثر موارد نشانیهای درمانگاهی مشخص است و هیچیک از تست های باکتریولوژیکی و یا سرولوژیکی مورد لزوم نیست . در کشت ضایعات تعداد زیادی از اجرام فرصت طلب جدا میشوند و حتی در بهترین شرایط بروسلا جدا           نمی گردد . در اینگونه موارد تزریقی از ضایعات و ترشحات حیوانات مبتلا به خوکچه هندی[15] در جهت تشخیص بیماری مؤثر می باشد.

خوکچه هندی نسبت به همه گونه های بروسلا حساس می باشد عفونت 30 روز پس از تزریق اولیه ایجاد خواهد شد. در موارد سقط جنین مشکوک به بروسلوز می توان از محتویات معده ی جنین ، کبد ،خون قلب و ریه و بافت مغز استخوان تهیه نمود . خون ماده ای است که بیشتر اوقات  در کشت مثبت می شود بخصوص وقتی که در طول دوره تبدار Febrile peroid که سه هفته اول بیماری است گرفته شود بروسلا گاهی از کشتهای حاصل از بیوپسی غده های لنفاوی Lymph node ، ادرار و مایع مغزی – نخاعی بدست می آید . با انکوباسیون این کشت ها در یک جار  بی هوازی و وجود 20 – 10 % دی اکسید کربن ضروری می باشد.

کشتها حداقل باید 30روز نگه داشته شوند و نتیجه منفی بعد از این مدت اعلام شود . کشت های خونی بعد از اینکه علائم حاد فروکش می کند منفی می باشند که معمولاً با پیشرفت و افزایش آنتی بادی ها ی هومورال در بیمار همزمان می باشد .

 

2)تعیین آنتی بادی[16] : اکثر صاحب نظران معتقدند که یک تیتر آگلوتیناسیون بیشتر از  نشان دهنده در معرض ابتلاء قرار گرفتن می باشد ولی برای تشخیص قطعی افزایش تیتر باید ثابت شود بنابراین انجام دو تست سرمی به فاصله 2 هفته از یکدیگر دقیق ترین وسیله ایست که یک تشخیص سرولوژیکی را با ارزش می سازد .

معتقدند که تست رز بنگال[17] یا کاردتست (card test )که جهت تشخیص بیماری در گاو بکار می رود می تواند بعنوان یک تست ساده با ارزش برای تشخیص ابتلا در اسب استفاده شود .

تستهای آگلوتیناسیون AGT ، تثبیت عناصر مکمل (CFT) و آگلوتیناسیون سرمی (SAT) و آزمایش coombs به تنهایی و در هر موردی نمی توانند قابل اطمینان باشند و استفاده از همه اینها با هم توصیه میشود در تشخیص تیتر های مثبت تستهای AGT و CFT سهم زیادتری نسبت به تست SAT دارند.

 

تست های سرولوژی[18] : آزمایشهای آگلوتیناسیون ساده تر و دقیق تر هستند . برای کاوش آنتی بادی (پادتن) می توان از سرم خون ، خون کامل، مخاط مهبل ، شیر ، آب شیر و پلاسمای اسپرم استفاده نمود.

الف: آزمایشهای آگلوتیناسیون: تستهای آگلوتیناسیون به میزان وسیعی در تشخیص عفونتهای باکتریایی بخصوص باکتریهای گرام منفی مثل بروسلا و سالمونلا بکار برده می شوند.

روش معمول در تستهای آگلوتیناسیون با مخلوط کردن چند قطره Ag وAb روی شیشه اسلاید و یا تیتر کردن آنتی بادی در لوله های آزمایش انجام می پذیرد.

1-آزمایش آگلوتیناسیون روی صفحه یا آزمایش آگلوتیناسیون تند . این تست را می توان با نمونه های سرم خون ، خون کامل و یا آب شیر انجام داد . آنتی ژن مصرفی در این آزمایش تعلیقی (سوسپانسیون) از یکی از سویه های بروسلا آبورتوس است که با ژانسین[19] و دیوله و سبز درخشان رنگ شده است.

2- آزمایش آگلوتیناسیون در لوله یا آزمایش رایت

3-آزمایش رزبنگال (آنتی ژن رنگ شده ) پس از 1 تا 2 دقیقه در صورت پیدایش آگلوتیناسیون وجود آگلوتینین تأیید می گردد .

4- آزمایش حلقه ای شیر[20] : 1سی سی شیر چربی نگرفته در لوله باریک + یک قطره آنتی ژن (رنگ شده با هماتوکسین یا ائوزین) بروسلا به آن اضافه می کنند و آنها را خوب مخلوط می کنند و سپس به مدت 30 – 60 دقیقه در حرارت 37 درجه سانتی گراد قرار می دهند .

اگر در شیر مورد آزمایش آنتی بادی داشته باشد موجب جمع شدن میکروبهای رنگین می شود که همراه با چربی موجود در شیر بسطح می آید . در صورتیکه آزمایش منفی باشد تمام ستون شیر بطور یکنواخت رنگی باقی می ماند و لی اگر قسمت پایین شیری رنگ و در سطح شیر حلقه رنگی مشاهده شود واکنش کاملاً مثبت است .

 اگر رنگ قسمت پایین شیر کاملاً زایل نشود و در ضمن حلقه تشکیل شده در سطح کمرنگ بنظر برسد واکنش را می توان حد وسط فرض نمود.

در مورد گاوهای مبتلا به ورم پستان[21] و یا آنهاییکه درصد چربی شیرشان کم می باشد این آزمایش نتیجه خوبی نمی دهد.

این آزمایش را معمولاً هر 6 ماه یکبار می توان در گاوداریها انجام داد و در صورت آلودگی به بروسلوز با انجام آزمایش خون گاوهای مبتلا را شناسایی و از گله خارج نمود .

این آزمایش را روی آغوز یا شیر بدون چربی و یا هموژنیزه شده نمی توان انجام داد.

 

آزمایش کومبس[22] : یا آزمایش آنتی گلوبولین – اگر در سرم حیوانات آلوده آنتی بادیهای ناقص ضد بروسلا وجود داشته باشد در آزمایش رایت پس از ترکیب یا آنتی ژن قادر به آگلوتینه کردن آن نمی باشد و با اینکه حیوان مبتلا شده است آزمایش رایت منفی مشاهده می شود.

برای تشخیص این چنین پادتن های ناقص و شناختن بیماران می توان از رویش کومبس استفاده نمود . این آزمایش یکی از حساسترین آزمایشات برای مشخص کردن آنتی بادیهای ناقص Incomplete or Blogmants antibodies و یا اشتغال کننده ضد بروسلا است.

چنانچه می دانیم آنتی بادیها از نوع گاما گلوبولین می باشند و گاماگلوبولین هر حیوان چون از جنس پروتئین است در عین حال برای حیوان دیگر از مهمترین آنتی ژن ها می باشد و با تزریق آن به خرگوش می توان سرم ضد گاماگلوبولین (سرم کومبس) تهیه نمود . که تمایل زیادی به اتصال به هر نوع آنتی بادی را دارد و از آن می توان برای پی بردن به وجود پادتنهای ناقص استفاده نمود .

بنابر این در هر گچونه ای که بخواهند آزمایش کومسن را انجام دهند باید آنتی گلوبولین آن را تهیه نمود یعنی اگر انسان مورد نظر است گاماگلوبولین انسان و اگر اسب مورد نظر است گاماگلوبولین اسب را به خرگوش تزریق کرده و پس از مدتی آنتی بادیهای ضد گاماگلوبولین گونه ای را بدست آورد .

 

آزمایش تثبیت عناصر مکمل[23] :

آنتی ژن و آنتی بادیهای اختصاصی در مجاورت عامل مکمل (سرم تازه خوکچه هندی ) با هم مجموعه ای را تشکیل داده و یا به عبارت دیگر عامل مکمل را جذب می نمایند و پس از آن به مجموع گلبول قرمز گوسفند سرم ضد گلبولی که قبلاً حرارت دیده می افزایند . اگر عامل مکمل در محیط وجود داشته باشد سرم ضد گلبولی موجب همولیز گلبولهای قرمز گوسفند می شود .

اگر در مرحله اول پادتن و پادگن در محیط وجود نداشته باشد عامل مکمل آزاد خواهد بود و با کمک سرم ضد گلبولی ، گلبول قرمز را همولیز می کنند





نوع مطلب : علمی، 
برچسب ها :
لینک های مرتبط :
چهارشنبه 23 فروردین 1396 ساعت 07 و 18 دقیقه و 30 ثانیه
Sweet blog! I found it while browsing on Yahoo News. Do you
have any tips on how to get listed in Yahoo News? I've been trying for a while but I never seem to get there!
Cheers
 
لبخندناراحتچشمک
نیشخندبغلسوال
قلبخجالتزبان
ماچتعجبعصبانی
عینکشیطانگریه
خندهقهقههخداحافظ
سبزقهرهورا
دستگلتفکر


آمار وبلاگ
  • کل بازدید :
  • بازدید امروز :
  • بازدید دیروز :
  • بازدید این ماه :
  • بازدید ماه قبل :
  • تعداد نویسندگان :
  • تعداد کل پست ها :
  • آخرین بازدید :
  • آخرین بروز رسانی :